(current) AORTA Verklarende woordenlijst

(current) AORTA Verklarende woordenlijst

Afkortingen

Deze sectie bevat de lijst met AORTA-specifieke afkortingen en hun betekenis.

2FA

Twee Factor Authenticatie. Eenduidige identificatie van de gebruiker door combinatie van twee componenten (iets dat de gebruiker weet, iets wat de gebruiker bezit of iets dat onlosmakelijk verbonden met de gebruiker).

AGB

Algemene gegevensbeheercode, een code voor de identificatie van zorgaanbieders ten behoeve van hun declaraties bij zorgverzekeraars.

AIS

Apotheekinformatiesysteem.

AMvB

Algemene maatregel van bestuur.

AWBZ

Algemene wet bijzondere ziektekosten.

Bbsn-z

Besluit gebruik burgerservicenummer in de zorg.

BIG

Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg.

BSN

Uniek identificerend nummer voor iedereen die een relatie heeft met de Nederlandse overheid; cijfermatig gelijk aan het sofi-nummer. Dit nummer mag alleen worden verwerkt of uitgewisseld als dit uit een betrouwbare bron komt of is verkregen van een partij die het nummer al uit een betrouwbare bron heeft verkregen.

BVBSN

Beheervoorziening BSN.

CA

Certification authority, een TTP die PKI-sleutels certificeert en deze certificaten uitgeeft.

CBP

College bescherming persoonsgegevens.

CDR

Clinical data repository, operationele database die gegevens vanuit diverse systemen samenvoegt en zo een uniform beeld van een patiënt creëert.

CIBG

Centraal Informatiepunt Beroepen Gezondheidszorg, agentschap van het ministerie van VWS.

CPI

Centrale patiëntindex.

CRL

Certificate Revocation List, in een PKI gebruikte (digitale) lijst met ingetrokken certificaten die niet meer geaccepteerd mogen worden.

DAP

Dossier Afspraken en Procedures.

DBC

Diagnose-behandelingcombinatie.

DCN

Datacommunicatienetwerk.

DNS

Domain name system, mechanisme voor het toekennen van hostnamen aan systemen op het internet of een ander IP-netwerk en het vertalen van die hostnamen naar IP-adressen.

DICOM

Digital imaging and communications in medicine.

DigiD

Digitale Identiteit, is de naam van een systeem waarmee Nederlandse overheden op internet iemands ide

n
titeit kunnen verifiëren.

EHR

Electronic health record, een engelse vertaling voor EPD.

EMD

Elektronisch medicatiedossier, een zorgtoepassing in AORTA. Per oktober 2008 hernoemd naar medicatiegegevens.

e-NIK

Elektronische nationale identiteitskaart, digitaal equivalent van het paspoort.

EPD

Elektronisch patiëntendossier.

EVS

Elektronisch voorschrijfsysteem, systeem dat gebruikt wordt ter ondersteuning van het voorschrijven van medicatie.

F2F

Face to face. Een visuele controle van een persoon en diens WID-document ter vaststelling van de identiteit van de persoon.

FQDN

Fully qualified domain name, domeinnaam die in een DNS een domein eenduidig en volledig specificeert.

GBA

Gemeentelijke basisadministratie. Een onderdeel van de Basisregistratie Personen waarin voor de overheid relevante persoonsgegevens van Nederlandse ingezetenen worden vastgelegd.

GBK

Goed beheerd klantenloket. De organisatie die namens de patiënt of diens wettelijke vertegenwoordiger informatieverzoeken naar het landelijk schakelpunt doorzet en onder de strikte privacyregels de opgeleverde informatie doorzet naar de patiënt of diens wettelijke vertegenwoordiger.

GBO

Goedbeheerd systeem dat geen UZI-servercertificaat kan krijgen. Alle hardware, software, processen en organisatieonderdelen die gebruikt worden om onderzoek te verrichten op grote verzamelingen gegevens die via het LSP ontsloten worden. Hierbij valt bijvoorbeeld te denken aan onderzoek naar het effect van een bepaalde batch inentingen bij zuigelingen.

GBP

Goed Beheerd Patiëntenportaal. Alle hardware, software, processen en organisatieonderdelen die nodig zijn om een patiëntenportaal aan te bieden zodat de vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid van de informatie die via het portaal wordt verstrekt kunnen worden gegarandeerd. Dit omvat dus ook eventuele hardware, software, processen en organisatieonderdelen van leveranciers die door de GBP-organisatie wordt ingezet voor het realiseren van een GBP.

GBx

Goed beheerd systeem. Een verzamelnaam voor systemen die zijn gekwalificeerd voor aansluiting op het LSP, zoals GBZ, GBP of GBK.

GBZ

Goed Beheerd Zorgsysteem. Alle hardware, software, processen en organisatieonderdelen die nodig zijn om een zorgsysteem aan te bieden zodat de vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid van de informatie die met het zorgsysteem wordt verstrekt kunnen worden gegarandeerd.

GGZ

Geestelijke gezondheidszorg.

GZN

Goedbeheerd Zorgnetwerk, voor heen ZSP. Alle hardware, software, processen en organisatieonderdelen die nodig zijn voor realisatie van een netwerkverbinding tussen het LSP en een GBx conform de eisen van de VZVZ op gebied van vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid.

HAGRO

Huisartsengroep.

HAP

Huisartsenpost.

HOED

Huisartsen onder één dak.

HIS

Huisartsinformatiesysteem.

HL7

Health Level 7, internationale organisatie voor standaardisatie van de informatie-uitwisseling in de zorg. In de documentatie die betrekking heeft op de techniek wordt soms de term HL7 gebruikt als verwijzing naar HL7v3.

HL7v3

Health Level 7 version 3, op XML gebaseerde standaard voor informatie-uitwisseling in de zorg.

ICA

Intoleranties, Contra-indicaties en Allergieën.

ICD

International classification of diseases.

ICPC

International classification of primary care.

ICTU

ICT Uitvoeringsorganisatie (voor overheden) .

ID, id

Identiteit of identificatie.

IGZ

Inspectie voor de Gezondheidszorg.

IHE

Integrating the healthcare enterprise.

IJZ

Inspectie Jeugdzorg.

KNMG

Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst.

LIS

Laboratoriuminformatiesysteem.

LSP

Landelijk Schakelpunt. Het geheel van hardware, software, processen en organisatieonderdelen die nodig zijn voor de realisatie van de ZIM-diensten voor het opvragen en aanmelden van zorggegevens.

MAP

(zie) Medisch autorisatieprotocol

MPI

Master Patient Index, een systeem dat patiëntnummers uit verschillende zorginformatiesystemen kan vertalen.

Nictiz

Nationaal ICT instituut in de Zorg.

NHG

Nederlands Huisartsen Genootschap

NIK

Nederlandse Identiteitskaart. Een identiteitskaart met een geldigheid van vijf (minderjarigen) of tien jaar (18 jaar en ouder) waarop geen vingerafdrukken zijn vastgelegd.

Nonce

Is een afkorting en staat voor number used once. Hiermee wordt een waarde bedoeld die maar één keer in het berichtenverkeer voorkomt.

NTP

Network time protocol, protocol voor het synchroniseren van tijdklokken tussen verschillende ICT-voorzieningen.

OID

Object identifier, een standaard wijze voor de identificatie van objecten, zie

http://www.alvestrand.no/objectid/

OZIS

Open Zorg InformatieSysteem, systeem van de stichting OZIS, dat tot doel heeft informatie-uitwisseling in de eerstelijnsgezondheidszorg te bevorderen.

PACS

Picture archiving and communication system.

PGD

Persoonlijk Gezondheidsdossier. Een door de patiënt of zijn wettelijke vertegenwoordiger beheerd levenslang dossier met een gestandaardiseerde gegevensverzameling van relevante gezondheidsinformatie dat wordt gebruikt voor het nemen van regie over gezondheid en zorg.

PKI

Public key infrastructure, een methode voor beveiliging gebaseerd op het gebruik van publieke en private sleutels.

PKIO

PKIoverheid, uitvoerende instantie en beheerder van de verzameling richtlijnen voor de beveiliging van overheidsgegevens met PKI.

PS

(zie) Professionele Samenvatting

RA

Registratie-autoriteit, een TTP die aanvragen voor certificering namens de CA afhandelt.

RIAGG

Regionale instelling voor ambulante geestelijke gezondheidszorg.

RIBW

Regionale instelling voor beschermd wonen.

<ac:structured-macro ac:name="unmigrated-wiki-markup" ac:schema-version="1" ac:macro-id="20e2c244-f623-4dd4-b2d8-cddc8f6bb96b"><ac:plain-text-body><![CDATA[

RIM

Reference information model, informatiemodel dat de basis vormt voor de ontwikkeling van digitale berichten, zie [HL7v3] en CEN tc251.

]]></ac:plain-text-body></ac:structured-macro>

RIS

Radiologie-informatiesysteem.

RNI

Register niet-ingezetenen. Een onderdeel van de Basisregistratie Personen waarin voor de overheid relevante persoonsgegevens van emigranten en vreemdelingen die geen ingezetene van Nederland zijn maar wel diensten van de Nederlandse Overheid afnemen worden geregistreerd.

RSA

Cryptografisch algoritme dat gebruik maakt van sleutelparen (publieke en private sleutels), zie PKI.

SAML

Security Assertion Markup Language, definieert een op XML gebaseerde OASIS standaard voor de uitwisseling van beveiligingsgerelateerde informatie tussen vetrouwde partijen.

SBV

Sectorale berichtenvoorziening van het BSN-stelsel.

SBV-Z

SBV voor de zorgsector.

SEH

Spoedeisende hulp.

SHA-2

Verzamelnaam voor een reeks hash-algoritmen (SHA-224, SHA-256, SHA-384 en SHA-512) gepubliceerd in 2002 door NIST (SHA-224 in 2004). Opvolgers van SHA-1, die een langere hashwaarde en meer zekerheid bieden.

SLA

Service level agreement, Engels voor SNO.

SNO

Serviceniveauovereenkomst, een overeenkomst tussen dienstaanbieder en dienstafnemer waarin het niveau van de afgesproken dienstverlening beschreven staat.

TTP

Trusted third party, rol van een vertrouwde derde binnen een PKI-kader.

URA

UZI-register abonneenummer, identificatienummer van de zorgaanbieder die UZI-passen heeft aangevraagd.

URI

Universal resource identifier, wijze van identificeren van informatiebronnen op het internet.

URL

Uniform resource locator, verwijst naar de locatie van een informatiebron, bijvoorbeeld een webpagina of een ander bestand.

URN

Uniform resource name, is een Uniforme Resource Identifier (URI) dat gebruik maakt van de urn systematiek, en identificeert niet de informatiebron. De urn is als volgt opgebouwd: "urn:"<contextnaam>":"<specifieke stringnaam>"

UZI

Unieke zorgverleneridentificatie, landelijk identificatienummer voor zorgverleners, zorginstellingen en zorgsystemen.

UZOVI

Unieke zorgverzekeraaridentificatie, landelijk identificatienummer voor zorgverzekeraars.

VIV

Vertrouwde Identiteitsverstrekker. Een door de VZVZ vertrouwde organisatie die een dienst levert voor het verifiëren van identiteit van de gebruiker.

VGU

Vereenvoudigd gebruik UZI-pas.

VWI

Verwijsindex, onderdeel van de ZIM, het LSP.

WBP

Wet bescherming persoonsgegevens.

Wbsn-z

Wet gebruik burgerservicenummer in de zorg.

WDH

Waarneemdossier voor huisartsen, een zorgtoepassing in AORTA. Per oktober 2008 hernoemd naar huisartswaarneemgegevens.

WEH

Wet elektronische handtekeningen.

WGBO

Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst.

WID

Wet op de identificatieplicht.

WOG

Wet op de geneesmiddelenverstrekking.

XIS

Generieke term voor HIS, AIS, ZIS, etc. (zorginformatiesysteem).

ZAIS

Ziekenhuisapotheekinformatiesysteem.

ZAB

Zorgadresboek.

ZIM

Zorginformatiemakelaar, onderdeel van de basisinfrastructuur in de zorg waarlangs alle aangesloten GBZ'en veilig patiëntgegevens kunnen uitwisselen.

ZIS

Ziekenhuisinformatiesysteem.



Begrippen

Deze sectie bevat de lijst met AORTA-specifieke begrippen en hun betekenis.

Aanmelden

Zie publiceren

ACA

Advies Commissie Autorisatie

AORTA-versie

Een versie van de AORTA-documentatie is een bepaalde geïdentificeerde samenhangende verzameling documentatie van AORTA.

Abonnee

Zorgaanbieder die met het UZI-register een overeenkomst sluit om UZI-passen te kunnen afnemen.

Abonneenummer

Identificerend nummer aan een abonnee of een beheerorganisatie, in geval van de zorgaanbieder als abonnee wordt ook gesproken over URA

Afgeleide contra-indicatie

Een afgeleide contra-indicatie is een conditie die niet direct vastgesteld is (door diagnostiek of inzage in een dossier), maar wordt afgeleid uit het gebruik van bepaalde medicijnen.
Zo zal het gebruik van insuline kunnen leiden tot de afgeleide contra-indicatie 'diabetes', zelfs als deze conditie zelf niet is vastgesteld en niet bekend is uit het dossier van de patiënt.

Allergie

Een allergie is een vorm van overgevoeligheid, met als verbijzondering dat de ongewenste reactie wordt veroorzaakt door het immuunsysteem van het lichaam. Een allergie is dus per definitie een overgevoeligheid, maar een overgevoeligheid is niet automatisch een allergie. In het bijzonder wordt hier alleen de intolerantie ten aanzien van het gebruik van een geneesmiddel verstaan, maar bijvoorbeeld niet een noten allergie of bijensteken.

AORTA

AORTA is de landelijk beschikbare infrastructuur voor berichtuitwisseling in de zorg in Nederland. Officieus staat AORTA voor Architectuur, Ontwerp, Realisatie, Test en Acceptatie.
1) Het concept van gegevensuitwisseling in de zorgsector, beschreven in de door de VZVZ ontwikkelde architectuur;
2) De door de VZVZ ontwikkelde architectuur voor gegevensuitwisseling in de zorgsector;
3) De basisinfrastructuur die gegevensuitwisseling in de zorgsector zoals beschreven in de door de VZVZ ontwikkelde architectuur mogelijk maakt.

Applicatie

programmatuur die bepaalde functies kan leveren aan gebruikers of andere ICT-voorzieningen.

Applicatie-(XIS-)versie

Een versie van een XIS is een XIS dat gekwalificeerd is voor een bepaalde AORTA-versie.

Authenticatie

Het proces waarbij iets (iemand) nagaat of iets(iemand) daadwerkelijk is wat(wie) het(hij) beweert te zijn.

Authenticatiemiddel

Een technisch middel waaraan de identiteit van een gebruiker kan worden gekoppeld met een bepaalde mate van betrouwbaarheid (bijvoorbeeld gebruikersnaam/wachtwoord, chipkaart, PKI certificaat, mobiele telefoon of combinatie)

Authenticatie sterkte

Een maat hoe sterk de koppeling is tussen een authenticatiemiddel en de identiteit van de gebruiker

Authenticatietoken

Een bestemde bewering omtrent de authenticiteit van de afzender van (delen van) een bericht.

Authenticeren

verifiëren van de identiteit van een persoon of organisatie.

Authenticiteit

zekerheid dat de identiteit waarvoor een persoon of organisatie zich uitgeeft juist is.

Autoriseren

toekennen van bevoegdheden aan een persoon of organisatie.

Autorisatieprofiel

door patiënt/cliënt bepaalde autorisatietabel die bepaalt welke categorieën van zijn patiëntgegevens voor welke zorgaanbieders toegankelijk zijn onder welke voorwaarden.

Autorisatieprotocol

door zorgaanbieders gedefinieerde autorisatietabel die bepaalt welke categorieën patiëntgegevens voor welke categorieën zorgaanbieders toegankelijk zijn onder welke voorwaarden.

Basisinfrastructuur

geheel aan ICT-voorzieningen en bijbehorende organisatorische voorzieningen, dat dient als gemeenschappelijke basis voor de diverse zorgtoepassingen.

Behandelrelatie

een behandelrelatie is de relatie tussen een patiënt/cliënt en de personen die rechtstreeks betrokken zijn bij de uitvoering van de behandelingsovereenkomst. De wettelijke kaders voor een behandelingsovereenkomst zijn beschreven in de WGBO. Een behandelrelatie is in algemene zin moeilijk te definieren omdat het in de praktijk een complex en dynamisch begrip is. Zodra een patiënt bijvoorbeeld wordt doorverwezen naar een andere zorgaanbieder ontstaat een nieuwe behandelrelatie. Als de zorgverlener al dan niet tijdelijk wordt vervangen, wat in de praktijk vaak gebeurt (vakantie, deeltijd, verloop, arts-assistenten, co-assistenten etc.) ontstaat eveneens een nieuwe behandelrelatie. Het is bovendien niet altijd op voorhand duidelijk hoe lang de behandelrelatie gaat duren en wanneer die dus als beëindigd beschouwd moet worden. Wat wel voor alle zorgverleners en medewerkers duidelijk moet zijn is of men gegevens verwerkt in het kader van een behandelrelatie. Dat kan in individuele gevallen steeds worden bepaald. Voor toegang tot het landelijk EPD is het hebben van een behandelrelatie een voorwaarde.

Beheerdernummer

een 9-cijferig nummer dat de pashouder van een beheerderpas identificeert.

Beheerderpas

persoonsgebonden vertrouwensmiddel voor beheerders, uitgegeven door het CIBG.

Beheerderregister

Register voor beheerders en hun organisatie vastgelegd bij het CIBG.

Beheerorganisatie

XIS-leverancier die diensten levert aan zorgaanbieders of de interne beheer organisatie van een zorgaanbieder die met het beheerderregister een overeenkomst sluit om (GBZ)beheerderpassen te kunnen afnemen.